Κοινή φορολογική δήλωση και ακίνητα ανηλίκων στο Ε2

Όταν υπάρχουν ακίνητα στο όνομα ανήλικων παιδιών, οι γονείς αναρωτιούνται σε ποιον «ανήκουν» τα ενοίκια φορολογικά και πώς πρέπει να δηλωθούν στο Ε2 και στην κοινή φορολογική δήλωση. Το θέμα γίνεται ακόμα πιο σύνθετο όταν τα ακίνητα αποδίδουν εισόδημα από μίσθωση ή όταν ένα ανήλικο αποκτά δική του φορολογική υποχρέωση.

Στην πράξη, η νομοθεσία αντιμετωπίζει διαφορετικά τις περιπτώσεις όπου το ανήλικο είναι απλώς προστατευόμενο μέλος χωρίς υποχρέωση δήλωσης, από εκείνες όπου το ανήλικο αποκτά εισόδημα που το υποχρεώνει να υποβάλει δικό του Ε1 και Ε2. Ο σωστός χειρισμός είναι κρίσιμος γιατί επηρεάζει το ποιος γονέας εμφανίζει τα εισοδήματα στο όνομά του και πώς φορολογείται.

Σε αυτόν τον οδηγό θα δεις πώς λειτουργεί η κοινή δήλωση για τα ακίνητα των ανηλίκων, τι γίνεται με τα ενοίκια, πότε δηλώνεται το ακίνητο στο Ε2 του γονέα και πότε απαιτείται χωριστή δήλωση για το ίδιο το ανήλικο.

Ποιος υποβάλλει το Ε2 σε κοινή φορολογική δήλωση

Σε κοινή φορολογική δήλωση συζύγων, υπάρχει ένας «υπόχρεος» γονέας, στον οποίο προστίθενται τα εισοδήματα από ακίνητα που ανήκουν στα εξαρτώμενα ανήλικα τέκνα. Το βασικό σημείο είναι ότι τα ακίνητα των ανηλίκων δεν μένουν «εκτός δήλωσης»· δηλώνονται στο Ε2 του γονέα που έχει τη γονική μέριμνα, και σε κάθε περίπτωση στο Ε2 του υπόχρεου της κοινής δήλωσης.

Με απλά λόγια, όταν το ανήλικο δεν έχει δική του φορολογική δήλωση, το ακίνητο και τυχόν ενοίκια περνούν στο Ε2 του γονέα που δηλώνει τα προστατευόμενα μέλη. Το εισόδημα προστίθεται στα δικά του εισοδήματα από ακίνητα και φορολογείται στο όνομά του.

Πώς δηλώνονται τα ακίνητα ανηλίκων στο Ε2 του γονέα

Η «Αναλυτική κατάσταση μισθωμάτων» (Ε2) περιλαμβάνει και την ακίνητη περιουσία των εξαρτώμενων ανηλίκων τέκνων, όταν αυτά δεν υποβάλλουν δική τους φορολογική δήλωση. Ο γονέας που ασκεί τη γονική μέριμνα καταχωρεί το ακίνητο σαν να επρόκειτο για ακίνητο που διαχειρίζεται ο ίδιος, με σαφή ένδειξη ότι το ακίνητο ανήκει στο παιδί.

Στην πράξη:

• ο γονέας συμπληρώνει το ακίνητο στην αντίστοιχη γραμμή του Ε2
• δηλώνει τα ενοίκια που εισπράχθηκαν (αν υπάρχει μίσθωση)
• ή τα τεκμαρτά μισθώματα (αν υπάρχει ιδιόχρηση ή δωρεάν παραχώρηση)
• και το εισόδημα που προκύπτει προστίθεται στα δικά του εισοδήματα από ακίνητη περιουσία

Έτσι, για σκοπούς φορολογίας εισοδήματος, το κράτος αντιμετωπίζει τα ενοίκια από ακίνητο ανηλίκου ως εισόδημα του γονέα που το δηλώνει στο Ε2.

Πότε το ανήλικο χρειάζεται δική του δήλωση

Υπάρχει μια σημαντική εξαίρεση: όταν το ανήλικο έχει δική του φορολογική υποχρέωση, δηλαδή αποκτά εισόδημα που απαιτεί υποβολή προσωπικής φορολογικής δήλωσης (Ε1). Σε τέτοιες περιπτώσεις, δεν αρκεί η καταχώριση στο Ε2 του γονέα.

Παραδείγματα εισοδημάτων που μπορεί να δημιουργήσουν αυτή την υποχρέωση είναι:

• εισόδημα από εργασιακή σχέση στο όνομα του ανηλίκου
• συντάξεις που περιήλθαν στο ανήλικο λόγω θανάτου γονέα
• άλλα εισοδήματα που υπάγονται σε φορολογία στο όνομα του ανηλίκου

Όταν συμβαίνει κάτι τέτοιο, το ανήλικο υποβάλλει δικό του Ε1 και, όπου χρειάζεται, δικό του Ε2 για τα ακίνητα που έχει στο όνομά του. Σε αυτή την περίπτωση, τα ενοίκια και τα ακίνητα δεν δηλώνονται πλέον στο Ε2 του γονέα.

Τι γίνεται με τα ενοίκια από ακίνητα ανηλίκων

Όσο το ανήλικο είναι προστατευόμενο μέλος χωρίς δική του φορολογική δήλωση, τα ενοίκια από ακίνητα που έχει στην κυριότητά του προστίθενται στα εισοδήματα του γονέα που ασκεί τη γονική μέριμνα. Ο γονέας δηλώνει το ακίνητο και τα μισθώματα στο Ε2, και ο φόρος υπολογίζεται στο δικό του όνομα με βάση την κλίμακα εισοδήματος από ακίνητα.

Αυτό σημαίνει ότι:

• τα ενοίκια δεν μένουν «στο όνομα του παιδιού» όσο εκείνο δεν δηλώνει Ε1
• ο γονέας αναλαμβάνει τη φορολογική υποχρέωση για το εισόδημα από μίσθωση
• η διαχείριση του ακίνητου παραμένει στην ευθύνη του γονέα για φορολογικούς σκοπούς

Μόλις το ανήλικο αποκτήσει δική του φορολογική υποχρέωση και υποβάλει Ε1, τα ενοίκια μετακινούνται στο δικό του Ε2 και φορολογούνται στο όνομά του.

Πώς ξεχωρίζουν οι περιπτώσεις στην πράξη

Για να αποφασίσεις αν πρέπει να δηλώσεις το ακίνητο του ανηλίκου στο Ε2 σου ή αν χρειάζεται δική του δήλωση, πρέπει να δεις:

• αν το ανήλικο εμφανίζεται ως προστατευόμενο μέλος χωρίς άλλα εισοδήματα
• αν έχει εισόδημα από εργασία, σύνταξη ή άλλο φορολογητέο ποσό
• αν η φορολογική πλατφόρμα το εμφανίζει με υποχρέωση υποβολής Ε1

Αν δεν υπάρχει υποχρέωση για προσωπική δήλωση του ανηλίκου, δηλώνεις τα ακίνητα και τυχόν ενοίκια στο δικό σου Ε2. Αν υπάρχει τέτοια υποχρέωση, θα πρέπει να δεις με τον λογιστή σου πώς θα συμπληρωθεί το Ε1 και το Ε2 στο όνομα του παιδιού.

Τι πρέπει να προσέξει ο ιδιοκτήτης

Ο χειρισμός των ακινήτων ανηλίκων στο Ε2 δεν είναι απλώς θέμα τυπικής συμπλήρωσης. Αφορά:

• το ποιος φορολογείται για τα ενοίκια
• το αν τα εισοδήματα αυτά ανεβάζουν την κλίμακα φόρου για τον γονέα
• το αν και πότε πρέπει να ξεκινήσει δική του φορολογική δήλωση για το ανήλικο

Για να αποφύγεις λάθη:

• κράτα ενημερωμένα τα στοιχεία των προστατευόμενων μελών στην κοινή δήλωση
• βεβαιώσου ότι τα ακίνητα των ανηλίκων δεν μένουν αδήλωτα
• συζήτησε με τον λογιστή σου σε κάθε αλλαγή εισοδημάτων των παιδιών (π.χ. σύνταξη, εργασία)

Έτσι, θα έχεις καθαρή εικόνα για το ποιος εμφανίζει τι στο Ε2 και θα αποφύγεις προβλήματα σε μελλοντικούς ελέγχους.